Grondrechten gewogen. Enkele constitutionele waarden in het actuele politieke debat.

Grondrechten kunnen met elkaar in botsing komen, zo blijkt bijvoorbeeld uit de discussie of de Nederlandse overheid de SGP, gezien haar vrouwenstandpunt, wel zou mogen subsidiëren. Enerzijds geldt voor de SGP de vrijheid van verenging (artikel 8 van de Grondwet), terwijl anderzijds het gelijkheidsbeginsel (artikel 1 van de Grondwet) in het gedrang lijkt te komen indien vrouwen geen actieve politieke rol mogen spelen binnen de partij. De zeer verschillende gerechtelijke uitspraken in deze kwestie maken het dilemma duidelijk. Welk grondrecht moet in een bepaalde discussie prevaleren? In de bundel Grondrechten gewogen gaan verschillende auteurs in op actuele discussies waar grondrechten botsen.

De eerste Grondwet voor het Koninkrijk der Nederlanden stamt uit 1814 en is sindsdien meermalen herzien. De laatste grote algehele grondwetsherziening vond plaats in 1983, alweer ruim twee decennia geleden. Toen was de situatie in Nederland heel anders dan nu. Het was het tijdperk van vóór de val van de Muur, vóór acht jaar paars, vóór de politieke omwentelingen die daarop in Nederland volgden en vóór de wereldwijde golf van door radicaal-islamitisch gedachtegoed geïnspireerde terreuraanslagen. Discussies als die rondom het dragen van een hoofddoek in een publiek ambt of het uitwisselen van persoonsgegevens met het oog op terrorismebestrijding, speelden toen nog niet of nauwelijks.

Biedt de Grondwet in zijn huidige vorm wel genoeg aanknopingspunten voor het oplossen van dergelijke kwesties en, meer in het algemeen nog, voor het oplossen van de zeer fundamentele vraag hoe wij in onze samenleving vorm kunnen geven aan het waardenpluralisme dat liberalen zo hoog in het vaandel hebben zodat er ruimte is voor pluriformiteit, zonder dat overgegaan wordt tot waardenrelativisme?

In deze bundel geven verschillende auteurs vanuit het liberalisme een antwoord op deze en andere gerelateerde vragen. Zij gaan hierbij in op het belang van de grondrechten, hun uitwerking in de (rechts)praktijk, de waarde van de verschillende constitutionele beginselen, hun tekortkomingen en onderlinge tegenstrijdigheden. Actuele dilemma’s worden daarbij in grondrechtelijke begrippen vervat, dat wil zeggen teruggebracht tot de fundamentele rechten en waarden die daarbij in het geding zijn.

Met deze bundel hopen wij liberalen – politici, bestuurders, geïnteresseerden – een kompas te bieden voor waar zich vanuit het liberalisme de belangen en de knel¬punten bevinden in de debatten over grondrechten en botsende constitutionele waarden.

Aan de bundel werkten mee: C.F. van den Berg MSc, mw. drs. W.P.S. Bierens, prof.mr.dr. P.B. Cliteur, mr.dr. G.D. Dales, mr.dr. G.S.A. Dijkstra, prof.dr. N.L. Dodde, prof.dr. P.J.A. de Hert, dr. F.M. van der Meer, dr. R. Nehmelman,  mw. drs. C.L.C. Richert, dr. P.G.C. van Schie en drs. A.P. Visser.


Download preview Download volledige publicatie Terug

Jouw reactie...